UE dopisała 1646 osób i firm do listy sankcyjnej. Co to oznacza dla weryfikacji klientów

12 października 2026 r. Rada Unii Europejskiej przyjęła największy w historii jednorazowy pakiet wpisów na listę sankcyjną dotyczącą Rosji. Środki ograniczające objęły 1646 osób i podmiotów. Unijny wykaz osób objętych sankcjami w związku z wojną w Ukrainie liczy teraz niemal 4600 pozycji — w ciągu jednego dnia urósł o około 35%.

Dla każdej instytucji obowiązanej z ustawy AML, w tym biur rachunkowych, doradców podatkowych i biegłych rewidentów, to sygnał, że wynik sprawdzenia list sankcyjnych sprzed 12 października jest po prostu nieaktualny.

Kto trafił na listę

Pakiet składa się z dwóch części.

Kompleks wojskowo-przemysłowy — 1569 wpisów: 826 firm i 743 osoby. To przede wszystkim średniej wielkości dostawcy rosyjskiego przemysłu zbrojeniowego i ich kadra zarządzająca. Łączne roczne obroty tych firm przekraczają 20 mld euro, a zatrudniają one ponad 250 tys. osób. Ponad połowa wpisów jest związana z łańcuchem produkcji rakiet balistycznych.

Na liście są firmy z branż:

• półprzewodniki, mikroelektronika i komputery,
• sprzęt telekomunikacyjny,
• systemy lotnicze i satelitarne,
• optyka i nawigacja,
• materiały wybuchowe i amunicja.

Ważne: część z nich działa także w sektorach cywilnych — motoryzacji, przemyśle zegarmistrzowskim czy badaniach naukowych. Nazwa firmy albo jej oficjalny profil działalności nie musi więc kojarzyć się z wojskiem.

Wybory do Dumy — 77 osób. To kandydaci w wyborach z września 2026 r. na okupowanych terytoriach obwodów donieckiego, ługańskiego, zaporoskiego i chersońskiego oraz trzech członków rosyjskiej Centralnej Komisji Wyborczej.

Podstawa prawna i od kiedy obowiązuje

Wpisy przyjęto na podstawie rozporządzenia Rady (UE) nr 269/2014:

• decyzja Rady (WPZiB) 2026/2279 i rozporządzenie wykonawcze Rady (UE) 2026/2281 — kompleks wojskowo-przemysłowy,
• decyzja Rady (WPZiB) 2026/2291 i rozporządzenie wykonawcze Rady (UE) 2026/2292 — wybory do Dumy.

Sankcje obowiązują od dnia publikacji w Dzienniku Urzędowym UE, czyli od 12 października 2026 r. Rozporządzenia unijne stosuje się w Polsce bezpośrednio — nie trzeba czekać na żadną krajową ustawę.

Co oznacza „zamrożenie aktywów” w praktyce

Wobec osób i podmiotów z listy obowiązują dwa zakazy:

1. Zamrożenie wszystkich środków finansowych i zasobów gospodarczych, które do nich należą, są w ich posiadaniu lub są przez nie kontrolowane.
2. Zakaz udostępniania im — bezpośrednio lub pośrednio — jakichkolwiek środków i zasobów gospodarczych.

Słowo „pośrednio” jest kluczowe. Zakaz obejmuje także firmy, które są własnością lub pod kontrolą osoby z listy, nawet jeśli same nie zostały wpisane. Unijne najlepsze praktyki stosowania środków ograniczających przyjmują, że własność oznacza co do zasady ponad 50% udziałów, a kontrola może wynikać także z innych okoliczności: prawa do powoływania zarządu, umów, powiązań osobowych.

Osobom fizycznym z listy zakazano też wjazdu na teren UE.

Dlaczego to dotyczy biura rachunkowego

Ustawa o przeciwdziałaniu praniu pieniędzy oraz finansowaniu terroryzmu wymaga od instytucji obowiązanych stosowania szczególnych środków ograniczających — czyli właśnie sankcji — wobec klientów i ich beneficjentów rzeczywistych. Biuro rachunkowe, które prowadzi księgi firmie kontrolowanej przez osobę z listy, świadczy jej usługę, czyli udostępnia „zasób gospodarczy”.

Typowe sytuacje ryzyka w biurze:

• klient handluje elektroniką, częściami lub sprzętem przemysłowym z kontrahentami spoza UE,
• wśród wspólników lub beneficjentów jest spółka zagraniczna o niejasnej strukturze,
• klient ma rachunek lub kontrahentów w krajach, przez które często obchodzi się sankcje,
• zmiana wspólnika lub zarządu tuż po ogłoszeniu nowych sankcji.

Co zrobić teraz — krok po kroku

1. Sprawdź ponownie wszystkich aktywnych klientów na aktualnej liście UE. Nie tylko nazwę firmy, ale też członków zarządu, wspólników i beneficjentów rzeczywistych z CRBR.
2. Sprawdź strukturę własności. Jeśli wspólnikiem jest inna spółka, zobacz, kto stoi za nią. Sankcje obejmują podmioty kontrolowane przez osobę z listy.
3. Porównaj też listę krajową. W Polsce równolegle obowiązuje lista prowadzona przez MSWiA na podstawie ustawy z 13 kwietnia 2022 r. o szczególnych rozwiązaniach w zakresie przeciwdziałania wspieraniu agresji na Ukrainę. Część podmiotów jest tylko na niej.
4. Udokumentuj sprawdzenie z datą. Przy kontroli liczy się nie tylko to, że klient nie ma trafienia, ale to, że potrafisz wykazać, kiedy i na jakich listach go sprawdzono.
5. W razie trafienia — nie świadcz dalej usług, nie informuj klienta o powodach (zakaz tzw. tipping-off) i skontaktuj się z GIIF. Trafienie po samym imieniu i nazwisku to dopiero kandydat do weryfikacji: porównaj datę urodzenia, obywatelstwo, inne dane.

Jak często sprawdzać

Jednorazowe sprawdzenie przy podpisaniu umowy nie wystarcza. Listy sankcyjne zmieniają się kilka razy w miesiącu, a ustawa AML wymaga bieżącego monitorowania stosunków gospodarczych. Rozsądna praktyka w małym biurze:

• przy rozpoczęciu współpracy — pełne sprawdzenie,
• po każdym dużym pakiecie sankcji (jak ten z 12 października) — sprawdzenie wszystkich klientów,
• przy zmianie wspólników, zarządu lub profilu działalności klienta — ponowne sprawdzenie,
• dla klientów wysokiego ryzyka — regularnie, np. co kwartał.

Najczęstsze pytania

Czy wystarczy wpisać nazwę firmy w wyszukiwarkę na stronie UE? Nie. Trzeba sprawdzić także osoby: zarząd, wspólników, beneficjentów rzeczywistych. I zachować ślad sprawdzenia.

Klient jest polską spółką. Czy może podlegać sankcjom? Tak — jeśli jest własnością lub pod kontrolą osoby z listy. Polska rejestracja niczego nie zmienia.

Co z klientami, z którymi współpraca już się skończyła? Jeśli nie świadczysz już usług, nowych obowiązków nie ma. Dokumentację z okresu współpracy przechowujesz przez 5 lat.

Jak to sprawdzić w Verifykatorze

Każda weryfikacja klienta po NIP w Verifykatorze sprawdza firmę i osoby z KRS i CRBR na listach: OpenSanctions (w tym lista MSWiA), skonsolidowanej liście UE, liście OFAC i ostrzeżeniach KNF. Wynik — z datą sprawdzenia i listą sprawdzonych osób — trafia do dokumentu PDF, który można dołączyć do akt klienta.